Bij langdurige slapeloosheid is cognitieve gedragstherapie voor insomnie (CGT-I) de eerste keus. Wie deze behandeling wil leren toepassen, kan terecht bij verschillende gespecialiseerde scholingen. We verwijzen graag voor gedragsmatige behandeling naar Slaapoefentherapie voor oefentherapeuten. We verwijzen naar de Slaapstraat voor professionals in en rond de huisartsenpraktijk en naar LeerSlapen van Kempenhaeghe voor onder meer psychologen, POH-GGZ, psychotherapeuten en verpleegkundig specialisten ggz die de basis van CGT-I willen leren. Alle drie besteden uitgebreid aandacht aan een gedragsmatige insteek.
Science Of Sleep van De Slaapwetenschapper deelt die evidence-based basis, maar legt andere accenten. De opleiding richt zich sterker op complexe slaapproblematiek, individuele verschillen en diagnostiek, en besteedt expliciet aandacht aan minder rigide slaapregels, minder strijd met slaap en de kwaliteit van het wakker liggen naast de duur ervan. Ook het evolutionaire perspectief op slaap speelt een belangrijke rol. Hieronder lees je waarin de opleidingen van elkaar verschillen en voor wie ze bedoeld zijn. De informatie over de andere opleidingen is gebaseerd op de websites van de aanbieders, geraadpleegd op 29 september 2026.
Begin bij je vak en bij wat je al kunt. Drie opleidingen leren je (cognitief) gedragsmatige behandeling, elk voor een eigen doelgroep. Science Of Sleep deelt die evidence-based basis, maar legt andere accenten en richt zich sterker op verdieping en complexere slaapproblematiek.
Slaapoefentherapie, via Meditrainer
Kies de cursus Slaaplessen als je oefentherapeut Cesar of Mensendieck bent en slaapproblemen in je eigen praktijk wilt behandelen. Je leert CGT-I toepassen binnen je vak, met ontspanningsoefeningen erbij, en je kunt je daarna aansluiten bij het landelijke netwerk van slaapoefentherapeuten.
Slaapstraat
Kies de Slaapstraat Training als je slaapzorg in de huisartsenpraktijk wilt organiseren en het hele team wilt meenemen. De training komt naar je eigen praktijk en gaat over signaleren, diagnostiek, behandeling en verwijzen, en over de vraag wie in het team wat doet.
LeerSlapen, Kempenhaeghe
Kies LeerSlapen als je als psycholoog, POH-GGZ, psychotherapeut, verpleegkundig specialist ggz of andere passende zorgprofessional CGT-I wilt leren uitvoeren in een compacte, geaccrediteerde scholing. De e-learning is een instap in eigen tempo; de tweedaagse op Kempenhaeghe gaat dieper, met somnologen als docent en een casuïstiekbespreking na drie maanden.
De Slaapwetenschapper, het merk van dr. Merijn van de Laar
Kies de opleiding Science Of Sleep als je behandelaar in de ggz bent of als POH-GGZ werkt en je verder wilt verdiepen in slaapdiagnostiek en complexere slaapproblematiek. CGT-I-technieken zoals slaaprestrictie en stimuluscontrole blijven onderdeel van de basis, maar SOS legt daarnaast sterker de nadruk op individuele verschillen, minder rigide slaapregels, minder strijd met slaap en de kwaliteit van het wakker liggen naast de duur ervan. Ook het evolutionaire perspectief op slaap krijgt expliciet aandacht. Je leert behandelen vanuit individuele verschillen, ook bij cliënten bij wie de standaardaanpak niet past. Daar horen supervisie op je eigen casuïstiek bij en certificering die je jaarlijks onderhoudt.
Meer: de opleidingspagina
Dezelfde zes vragen per opleiding. Data, prijzen en accreditatiepunten veranderen per jaar en staan daarom alleen op de site van de aanbieder zelf.
| Opleiding | Voor wie | Instap | Methode | Omvang en vorm | Inhoud | Certificaat en accreditatie |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Cursus SlaaplessenSlaapoefentherapie, via Meditrainer | Voor oefentherapeuten Cesar en Mensendieck en zorgprofessionals uit België. | Een hbo-opleiding oefentherapie. | CGT-I, toegepast binnen de oefentherapie en aangevuld met ontspanningsoefeningen. | Drie klassikale cursusdagen in Houten, met vooraf en tussendoor huiswerk: boeken met toetsen en online modules. Ongeveer de helft van de cursus bestaat uit praktijk. | Slaapfysiologie en verklarende modellen, anamnese en onderzoek, het slaap-waakdagboek, de onderdelen van CGT-I, ontspanningsoefeningen en oefenen met casuïstiek. | De cursus is geaccrediteerd bij ADAP, het register van oefentherapeuten. Wie lid wordt van het netwerk, mag de naam Slaapoefentherapie voeren. |
| Slaapstraat TrainingSlaapstraat | Voor de huisartsenpraktijk als team: huisartsen, POH-GGZ, praktijkassistentes en praktijkmanagers, eventueel samen met betrokken psychologen en apothekers. | Je werkt in een huisartsenpraktijk. De praktijk doet als team mee, met acht tot twintig deelnemers. | CGT-I en slaapadvies, ingebed in een zorgprogramma voor de huisartsenpraktijk. | Twee dagdelen van drieënhalf uur in de eigen praktijk, een module van twee uur voor de assistentes en een terugkombijeenkomst na drie maanden. | Slaap en slaapproblemen, diagnostiek en anamnese, behandeling, het onderscheid tussen zelf behandelen en verwijzen en het inrichten van het zorgprogramma in de praktijk. De training is ontwikkeld met Expertisecentrum Slaapgeneeskunde Kempenhaeghe. | Geaccrediteerd voor huisartsen en POH-GGZ. |
| CGT-I-scholing van LeerSlapenLeerSlapen, Kempenhaeghe | Voor psychologen, POH-GGZ, psychotherapeuten en verpleegkundig specialisten ggz. De e-learning is ook bedoeld voor andere zorgprofessionals die cliënten begeleiden. | Basiskennis van cognitieve gedragstherapie; voor de tweedaagse is ook ervaring in de beroepspraktijk nodig. | CGT-I volgens het protocol, sessie voor sessie. | Een e-learning van vier tot vijf uur, of een tweedaagse op Kempenhaeghe in Sterksel met voorbereiding en een online casuïstiekbespreking. Samen beslaat de tweedaagse ongeveer twintig uur. | Slaapfysiologie, diagnostiek en slaapanamnese en CGT-I sessie voor sessie. In de tweedaagse komen daarnaast circadiane ritmestoornissen en parasomnieën aan bod, met bijzondere aandacht voor nachtmerries. | Na afronding ontvang je een certificaat. De tweedaagse is geaccrediteerd voor psychologen via het NIP, POH-GGZ en verpleegkundig specialisten. De e-learning is geaccrediteerd voor POH-GGZ, verpleegkundig specialisten, leefstijlcoaches en psychosociaal werkenden. |
| De opleiding Science Of SleepDe Slaapwetenschapper, het merk van dr. Merijn van de Laar | Voor behandelaren in de ggz en de eerste lijn: psychologen, psychotherapeuten, klinisch psychologen, psychiaters, verpleegkundig specialisten ggz en POH-GGZ. | Je werkt met cliënten. Module 1 vormt de basis. Wie al aantoonbare ervaring met CGT-I heeft, kan in overleg op een later punt instromen. | Science Of Sleep gebruikt de werkzame gedragstechnieken uit CGT-I, waaronder slaaprestrictie en stimuluscontrole, maar legt andere accenten. Centraal staan individuele verschillen, minder rigide slaapregels, minder strijd met slaap en niet alleen hoe lang iemand wakker ligt, maar ook hoe iemand die waak ervaart. Ook het evolutionaire perspectief op slaap vormt een belangrijk uitgangspunt. | Een traject van zeven maanden: een online leeromgeving, drie onderwijsdagen in een kleine groep in Eindhoven met tussentijdse toetsen, behandeling in de eigen praktijk, twee online supervisiesessies en een eindtoets. De onderwijsdagen zijn de onderdelen Skill, Sense en Stages Of Sleep. De eerste groep start op vrijdag 23 april 2027 met toegang tot de leeromgeving; de eerste onderwijsdag is 21 mei 2027. Plek voor maximaal 15 deelnemers. | De slaapbasis en CGT-I vanuit de uitgangspunten van Science Of Sleep, met extra aandacht voor complexere slaapproblematiek en het afstemmen van behandeling op de individuele cliënt. Daarnaast komen circadiane problematiek, nachtmerries en parasomnieën, psychiatrische en andere comorbiditeit, slaap rond de menopauze en slaap bij kinderen en adolescenten aan bod. | Na een geslaagde eindtoets volgt certificering als Science Of Sleep-professional en opname in het openbare register. De certificering wordt onderhouden met een jaarlijkse licentie, met onder meer twee supervisiesessies per jaar. De opleiding is nog niet geaccrediteerd; accreditatie wordt aangevraagd zodra het programma van de eerste groep definitief is. |
Science Of Sleep bouwt voort op cognitieve gedragstherapie voor slapeloosheid (CGT-I): slaaprestrictie en stimuluscontrole vormen ook hier de gedragsmatige basis. Met ACT deelt de methode de aandacht voor minder strijd met de nacht.
In de opleiding Science Of Sleep werk je dit uit over drie dagen, van diagnostiek tot behandeling over de hele levensloop en bij complexere problematiek. Daarna pas je ze toe bij je eigen cliënten, met supervisie. Het volledige verschil met CGT-I lees je in Science Of Sleep, CGT-I en ACT, de opbouw van de methode op de methodepagina.
De opleidingen op deze pagina staan niet tegenover elkaar, ze vullen elkaar aan voor andere doelgroepen. Wie CGT-I heeft geleerd en ermee heeft gewerkt, weet ook waar het protocol vragen oproept. Daar begint de verdieping van SOS.
Kies de scholing die bij je vak hoort: Slaapoefentherapie voor oefentherapeuten, Slaapstraat voor de huisartsenpraktijk, LeerSlapen voor de ggz. Je kunt ook bij ons beginnen: Skill Of Sleep, module 1 van de opleiding, is de instap met de slaapbasis en de gedragsmatige behandeling.
Bij veel cliënten werkt het protocol goed. Bij sommigen past het niet: een ritme dat afwijkt, nachtmerries, een psychiatrische stoornis ernaast, of iemand die van vaste regels juist gespannen raakt. Die ervaring maakt duidelijk wat je nog wilt leren.
Behandelaren in de ggz en de POH-GGZ volgen de opleiding vanaf module 1, of stromen met een aantoonbare CGT-I-basis in overleg in bij module 2, Sense Of Sleep. Huisartsen en fysiotherapeuten kunnen Skill Of Sleep los volgen, in een versie voor hun beroepsgroep. Slaapoefentherapeuten verdiepen zich binnen hun eigen netwerk, waar Merijn van de Laar gastlessen verzorgt; zie de samenwerkingen.
Dat hangt af van je vak en van wat je al kunt. Oefentherapeuten Cesar en Mensendieck volgen de cursus Slaaplessen van Slaapoefentherapie. Een huisartsenpraktijk die slaapzorg als team wil organiseren, kiest de Slaapstraat Training. Behandelaren in de ggz die CGT-I willen leren uitvoeren, kunnen terecht bij LeerSlapen van Kempenhaeghe. Wie in de ggz of als POH-GGZ werkt en verder wil dan het protocol, kiest de opleiding Science Of Sleep.
De methode. LeerSlapen leert je CGT-I uitvoeren, in een e-learning van enkele uren of een tweedaagse op Kempenhaeghe met een casuïstiekbespreking, en is geaccrediteerd. De opleiding Science Of Sleep gebruikt de werkzame gedragstechnieken uit CGT-I, maar legt andere accenten: individuele verschillen, minder rigide slaapregels, minder strijd met slaap, en niet alleen hoe lang iemand wakker ligt maar ook hoe. Ze duurt drie dagen, met supervisie op je eigen cliënten en certificering. Dr. Ingrid Verbeek van Kempenhaeghe doceert ook in de opleiding Science Of Sleep.
De beroepsgroep en de methode. De cursus Slaaplessen van Slaapoefentherapie is gemaakt voor oefentherapeuten Cesar en Mensendieck, die slaapproblemen met CGT-I en ontspanningsoefeningen behandelen binnen hun eigen vak. De opleiding Science Of Sleep bouwt op CGT-I voort en is er voor behandelaren in de ggz en de huisartsenzorg, zoals psychologen, psychiaters, verpleegkundig specialisten ggz en POH-GGZ. De Slaapwetenschapper en Slaapoefentherapie werken samen: Merijn van de Laar verzorgt gastlessen voor slaapoefentherapeuten.
De Slaapstraat Training schoolt een hele huisartsenpraktijk tegelijk, in de eigen praktijk, en gaat ook over de organisatie van slaapzorg: wie signaleert, wie behandelt en wanneer je verwijst. De opleiding Science Of Sleep schoolt de individuele behandelaar, in drie dagen met supervisie op eigen cliënten. Een POH-GGZ kan beide volgen: de training met het team, de opleiding voor de eigen verdieping. Een huisarts kan naast de training Skill Of Sleep volgen, in de versie voor huisartsen.
Ja, op een aantal punten. Science Of Sleep bouwt op CGT-I en gebruikt de werkzame elementen daarvan, zoals slaaprestrictie en stimuluscontrole. Daarnaast kijkt de methode niet alleen naar hoe lang iemand wakker ligt, maar ook naar hoe, met acceptatie naast gedragsverandering. En ze neemt partner, gezin, werk en maatschappelijke ideeën over goede slaap standaard mee. CGT-I blijft de best onderbouwde behandeling.
Module 1 van de opleiding, Skill Of Sleep, is de instap. Module 2, Sense Of Sleep, staat open voor wie module 1 heeft gevolgd of een aantoonbare CGT-I-basis heeft. Instromen bij module 2 gaat in overleg. De certificering hoort bij het volledige traject.
Als je oefentherapeut bent, als je slaapzorg met de hele huisartsenpraktijk wilt opzetten, of als je nu een compacte scholing met accreditatiepunten zoekt. De opleiding Science Of Sleep is nog niet geaccrediteerd en de eerste groep start op 23 april 2027. In die gevallen past een van de andere opleidingen op deze pagina beter.
Omdat de juiste scholing afhangt van je vak en van wat je al kunt, en omdat geen enkele opleiding voor iedereen de beste is. Goede slaapzorg heeft meer aan een behandelaar die op de juiste plek is opgeleid dan aan een volle groep bij ons.
Dit overzicht is opgesteld door De Slaapwetenschapper, aanbieder van de opleiding Science Of Sleep. De feiten over Slaapoefentherapie, Slaapstraat en LeerSlapen komen van hun eigen sites, stand van 29 september 2026. Actuele data, prijzen en accreditatiepunten vind je daar. Klopt iets niet meer? Mail naar het contactadres, dan passen we het aan.